13 kwietnia 2024
Spory w obszarze ESG: gereenwashing najczęstszym problemem

Jak obliczyć ślad węglowy w organizacji?

Co to jest ślad węglowy? W obecnych czasach trudno nie znać tego terminu. Czy jednak każdy wie co on dokładnie oznacza? Jak można obliczyć ślad węglowy organizacji?

Ślad węglowy to całkowita suma emisji gazów cieplarnianych związanych bezpośrednio i pośrednio z wydarzeniem, organizacją lub produktem wyrażona w jednostkach masy CO2e (ekwiwalent dwutlenku węgla).

W 1997 roku w Kioto w Japonii został przyjęty Protokół w sprawie emisji gazów cieplarnianych. Wszedł on w życie 16 lutego 2005 roku. Dokument nakładał na 37 uprzemysłowionych krajów ograniczenie emisji tych gazów, które w rezultacie składają się średnio na 5-procentową redukcję emisji w porównaniu z poziomami z 1990 roku w pięcioletnim okresie 2008-2012 roku. Nie wszystkie państwa ratyfikowały dokument, sporej części limity nie objęły. Protokół z Kioto jest pierwszym dokumentem uzupełniającym Ramową Konwencję Narodów Zjednoczonych w Sprawie Zmian Klimatu (UNFCCC). W kolejnych latach był szereg konwencji i porozumień wprowadzających ograniczenia emisji gazów. 

Obecnie systemowe i szeroko zakrojone działania, takie jak przyjęcie przez rządy polityki klimatycznej i odchodzenie firm od paliw kopalnych, są najważniejszym sposobem walki ze zmianami klimatu.

Ślad węglowy w firmie

Obliczanie i analiza śladu węglowego to nie tylko działanie będące podstawą wdrażania rozwiązań proekologicznych. To także dbanie o konkurencyjność, zapewnienie sobie korzystniejszych warunków pozyskania kapitału oraz realizacja obowiązujących regulacji prawnych.

– Pragnąc efektywnie zarządzać kwestiami związanymi z ochroną środowiska, odpowiedzialnością społeczną i ładem korporacyjnym, organizacje potrzebują kompleksowej strategii ESG. Bardzo istotnym elementem każdej takiej strategii są analizy dotyczące śladu węglowego. Co więcej, znając swój ślad węglowy można efektywniej zarządzać poziomem emisji gazów z produktów i procesów, a w konsekwencji redukować koszty – mówi Tomasz Barańczyk, lider inicjatyw ESG w PwC Polska. 

Jak obliczyć ślad węglowy organizacji?

Standardem, według którego organizacje obliczają swój ślad węglowy jest przede wszystkim Greenhouse Gas Protocol (GHG Protocol). Emisje są podzielone na trzy zakresy. Dotychczas firmy, które raportowały emisje gazów cieplarnianych, brały pod uwagę głównie emisje z zakresów 1 i 2. Zakres 3 jest wciąż opcjonalny. Obowiązek obliczania i raportowania emisji GHG będzie dotyczył emitentów giełdowych od 2025 roku (za 2024). Z kolei w raportowaniu niefinansowym będzie uwzględniany w niedalekiej przyszłości przez wszystkie duże spółki, w tym prywatne, zatrudniające powyżej 250 pracowników. Przepisy dotyczące raportowania niefinansowego zobowiązują do obliczania śladu węglowego od 1 stycznia 2024 r.

Zarządzanie emisjami i ich raportowanie w ramach zakresu 3 to procesy dużo bardziej skomplikowane w porównaniu do zakresów 1 i 2. Bardzo często wymaga to od organizacji zebrania pewnych danych po raz pierwszy.

Case study oraz sprawdzenie śladu węglowego poszczególnych źródeł emisji firmy.

Czego dotyczą poszczególne zakresy?

Zakres 1

Emisje bezpośrednie powstałe w wyniku:

  • spalania paliw w instalacjach stacjonarnych,
  • spalania paliw w samochodach należących do floty organizacji,
  • wycieku czynników chłodniczych.

Zakres 2

Emisje pośrednie energetyczne powstałe w wyniku:

  • wytwarzania energii elektrycznej i cieplnej dostarczanej do przedsiębiorstwa przez dostawcę energii.

Zakres 3

Pozostałe emisje pośrednie (obejmujące 15 kategorii) powstałe m.in. w wyniku:

  • pozyskania surowców i materiałów,
  • wyprodukowania zakupionych dóbr kapitałowych,
  • dojazdów do pracy pracowników, odbywania podróży służbowych,
  • zagospodarowania odpadów produkcyjnych,
  • użytkowania wyprodukowanych przez nasze firmy produktów,
  • zagospodarowania odpadów powstałych z opakowań lub produktów po zakończonym cyklu życia.

O tym jak mogą przeliczać i ograniczać ślad węglowy osoby indywidualne pisaliśmy TUTAJ.

Artykuł powstał we współpracy z ekspertami PwC Polska.