by Na stronach Kancelarii Premiera pojawił się projekt ustawy wdrażającej pierwszy pakiet uproszczeń przepisów dotyczących zrównoważonego rozwoju, tzw. Omnibus I. Nowelizacja Ministerstwa Finansów obejmuje m.in. ustawę o rachunkowości, ustawę o biegłych rewidentach, firmach audytorskich i nadzorze publicznym.
Państwa członkowskie mają obowiązek dostosowania do końca 2025 r. przepisów krajowych do dyrektywy 2025/794. W praktyce oznacza to wprowadzenie istotnych zmian przesunięcia terminów raportowania w odniesieniu do sprawozdawczości przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju, tzw. CSRD. Odroczenie terminów pierwszego raportowania zapewni czas na rozpatrzenie zmian merytorycznych – opisujemy je poniżej.
Omnibus I: rozwiązania planowane w projekcie
Dyrektywa 2025/794 dotyczy odroczenia terminów. Ma być ulgą dla firm poprzez przesunięcie obowiązków sprawozdawczych w czasie. Projekt ustawy, w ślad za dyrektywą, zakłada odroczenie o 2 lata obowiązku sporządzania sprawozdawczości ESG:
- dla dużych jednostek (z drugiej tury);
- dla małych i średnich jednostek będących emitentami papierów wartościowych (z trzeciej tury).
Po co KE zaproponowała zmiany?
Ich celem jest znosienie nadmiernych obciążeń biurokratycznych i administracyjnych dla przedsiębiorców w UE oraz poprawy ich konkurencyjności. Dlatego 26 lutego 2024 r. Komisja Europejska przedstawiła pierwszy pakiet uproszczeń w obszarze zrównoważonego rozwoju, tzw. Omnibus I. Uproszczenia zawarto w dwóch projektach aktów prawnych. Pierwszy z nich (tzw. stop-the-clock) przewiduje odroczenie o 2 lata wskazanego wyżej terminarza wchodzenia w życie obowiązków sprawozdawczości dla drugiej i trzeciej tury przedsiębiorstw. Parlament Europejski i Rada UE przyjęły go w postaci dyrektywy 2025/794. To właśnie ją państwa członkowskie mają obowiązek wdrożyć do końca 2025 r.
Propozycje zmian w drugim projekcie
Przyjęte odroczenie terminów to początek zmian. Kolejne dotyczą merytoryki w zakresie sprawozdawczości. Projekt obecnie proceduje UE. Według przedstawionych propozycji zmiany dotyczą:
- znaczącego zawężenia zakresu jednostek zobowiązanych do sporządzania sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju;
- wprowadzenia limitu informacji, jakie jednostki raportujące mogłyby żądać od jednostek znajdujących się w ich łańcuchu wartości;
- usunięcia uprawnienia dla KE do wydania sektorowych standardów sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju (ESRS);
- rezygnacji z docelowo przewidzianej w CSRD atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju na poziomie wystarczającego zapewnienia (reasonable assurance) i pozostawienie jej na poziomie ograniczonego zapewnienia (limited assurance).
Co wprowadza dyrektywa o sprawozdawczości, czyli tzw. CSRD?
CRSD wdrożono do polskiego prawa ustawą z 6 grudnia 2024 r. o zmianie ustawy o rachunkowości, ustawy o biegłych rewidentach, firmach audytorskich oraz nadzorze publicznym oraz niektórych innych ustaw. Wprowadziła ona obowiązek przedstawiania informacji o wpływie działalności jednostki na:
- środowisko;
- sprawy społeczne, w tym prawa człowieka;
- ład korporacyjny;
- wpływu tych trzech obszarów na rozwój, wyniki i sytuację jednostki (tzw. sprawozdawczość zrównoważonego rozwoju lub sprawozdawczość ESG).
Do raportowania zobowiązane są obecnie jednostki duże oraz małe i średnie jednostki będące emitentami papierów wartościowych dopuszczonych do obrotu na jednym z rynków regulowanych Europejskiego Obszaru Gospodarczego. Także jednostki dominujące dużych grup.
Obowiązek raportowania po raz pierwszy, zgodnie z wymogami CSRD, rozłożono na trzy etapy. W pierwszej kolejności, w 2025 r. za rok obrotowy 2024, raportują największe jednostki (ponad 500 pracowników), przekraczające co najmniej jeden z progów finansowych dla jednostki dużej. Raportują także jednostki zainteresowania publicznego stojące na czele grupy.
Zgodnie z obecnymi regulacjami w drugiej turze, w 2026 r. za rok obrotowy 2025, miałyby zaraportować pozostałe jednostki duże i pozostałe duże grupy. Natomiast w trzeciej turze, w 2027 r. za rok obrotowy 2026 – mali i średni emitenci z rynku regulowanego.
Opublikowany przez MF projekt ustawy ma wprowadzić zmiany w ww. terminach raportowania.
