28 stycznia 2026

Prezes EBC ostrzega europosłów przed osłabianiem wymogów sprawozdawczości

Inicjatywy zmierzające do ograniczenia europejskich wymogów w zakresie raportowania zrównoważonego rozwoju i należytej staranności mogą ograniczyć zdolność Europejskiego Banku Centralnego do zarządzania ryzykiem klimatycznym w systemie finansowym – wynika z listu, jaki prezes EBC Christine Lagarde skierowała do europosłów.

List wysłano w momencie, gdy posłowie przygotowują się do debaty nad pakietem Omnibus I Komisji Europejskiej. Jego celem jest znaczące zmniejszenie obciążeń regulacyjnych i sprawozdawczych dla przedsiębiorstw. Pakiet przewiduje istotne zmiany w szeregu regulacji, w tym:

  • w dyrektywie CSRD, 
  • dyrektywie o należytej staranności w zakresie zrównoważonego rozwoju przedsiębiorstw (CSDDD), 
  • rozporządzeniu w sprawie taksonomii,
  • mechanizmie dostosowywania cen na granicach z uwzględnieniem emisji CO₂ (CBAM).

Jedną z najistotniejszych zmian w pakiecie jest drastyczne zawężenie zakresu stosowania CSRD. Regulacje mają obejmować wyłącznie firmy zatrudniające powyżej 1000 pracowników, zamiast obecnego progu 250 pracowników. W efekcie około 80 proc. przedsiębiorstw zostałoby zwolnionych z obowiązku raportowania zrównoważonego rozwoju. Z kolei wymagania wobec pozostałych podmiotów miałyby zostać złagodzone. Pakiet przewiduje również zmiany w CSDDD. Obowiązek pełnej należytej staranności w zakresie praw człowieka i ochrony środowiska miałby dotyczyć jedynie bezpośrednich partnerów biznesowych. Częstotliwość monitorowania miałaby zostać ograniczona.

Postulaty bardzo daleko idące

Część europosłów postuluje jeszcze większe cięcia. M.in. sprawozdawca Parlamentu ds. Omnibus, Jörgen Warborn, który zaproponował, aby CSRD i CSDDD obejmowały wyłącznie przedsiębiorstwa zatrudniające ponad 3000 pracowników i osiągające przychody powyżej 450 mln euro.

Lagarde w liście podkreśliła, że w ostatnich latach EBC podjął szereg działań w celu uwzględnienia czynników klimatycznych w ramach polityki pieniężnej. Od 2022 roku ryzyka klimatyczne są brane pod uwagę przy przeglądzie tzw. haircutów w systemie zabezpieczeń. Od 2024 r. banki centralne państw członkowskich uwzględniają te ryzyka w ocenie zdolności kredytowej zabezpieczeń. Już od 2026 roku w ramach Eurosystemu ma zostać wprowadzony specjalny „czynnik klimatyczny”. Ma on chronić przed potencjalnym spadkiem wartości zabezpieczeń w przypadku niekorzystnych szoków związanych z transformacją klimatyczną.

Jednocześnie zaznaczyła, że aby „właściwie uwzględniać skutki zmian klimatu i degradacji środowiska, Eurosystem potrzebuje wystarczających, wysokiej jakości danych klimatycznych”. Ostrzegła, że zmiany zawarte w pakiecie Omnibus mogą zagrozić działaniom klimatycznym EBC.

Mniej danych = słabsza zdolność do oceny ryzyka

W szczególności Lagarde ostrzegła, że ograniczenie zakresu CSRD „zmniejszyłoby dostępność danych na poziomie przedsiębiorstw. Tym samym osłabiło zdolność Eurosystemu do przeprowadzania szczegółowych ocen ryzyk finansowych związanych z klimatem – zarówno w bilansie, jak i w systemie zabezpieczeń”. Dodała, że inne planowane zmiany i opóźnienia w CSRD i CSDDD również ograniczyłyby możliwości wdrażania środków związanych z klimatem.

Dlatego ważne jest, aby poprawki te zachowały właściwą równowagę między utrzymaniem korzyści płynących z raportowania zrównoważonego rozwoju dla gospodarki europejskiej i systemu finansowego, a zapewnieniem proporcjonalności wymogów – podsumowała Lagarde.

Źródło: ESG Today